Nuenen (Nuenen, Gerwen en Nederwetten) · Welke boodschappenvoorziening verdient nader onderzoek?

Van 0,5 km naar 2,1 km binnen één wijk

Het CBS publiceert voor Nuenen een gemiddelde van 0,9 km tot de eerste winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen. De gemeente Nuenen, Gerwen en Nederwetten komt op 1,1 km. Dat zijn afstanden vanaf woonadressen over de weg, gewogen naar bewoners. Van de 5 onderzochte buurten met ten minste 200 inwoners heeft Nuenen-Noord de kortste gepubliceerde afstand en Eeneind de langste, met eventuele gedeelde uitersten. De grens van Nuenen is hierbij geen muur. De voorziening op 0,5 km kan aan de andere kant van een wijkgrens liggen.

Binnen 1 kilometer over de weg zijn vanuit Nuenen-Noord gemiddeld 8,5 overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen bereikbaar. Vanuit Eeneind is dat 0. Verruim de afstand naar 3 kilometer en de gemiddelden worden 18 respectievelijk 11,4. Voor Nuenen-Noord komen er gemiddeld 9,5 keuzes binnen bereik wanneer je die ruimere afstand toelaat. Bij Eeneind is die toevoeging 11,4. Je kunt zulke gemiddelden niet aftrekken van een adressenlijst om precies zoveel nieuwe concurrenten aan te wijzen. Dezelfde zaak kan vanuit beide buurten bereikbaar zijn.

De route naar grote supermarkten ernaast

Een andere aankoop geeft een ander beeld. De dichtstbijzijnde grote supermarkt lag voor inwoners van Nuenen-Noord op gemiddeld 0,5 km. Die route was even lang vergeleken met de 0,5 km naar overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen. Voor Eeneind horen bij dezelfde vergelijking 2,2 km en 2,1 km. Kijk nu naar de kinderdagverblijf. De afstand ernaartoe bedroeg 0,7 km vanuit Nuenen-Noord en 1,3 km vanuit Eeneind. Dit zijn losse bestemmingen gemeten vanaf woningen. Wie vanuit een kinderdagverblijf vertrekt moet de route naar de winkel zelf nalopen.

Wie woont er in Nuenen-Noord en Eeneind?

In Nuenen-Noord woonden volgens de kerncijfers 5.750 mensen in een buurt met 2.775 particuliere huishoudens. 1.085 van die huishoudens bestonden uit één persoon, ongeveer 39,1%. In Eeneind kwamen 90 eenpersoonshuishoudens op 325 huishoudens uit, oftewel 27,7%. De buurt met de meeste inwoners binnen deze selectie was Nuenen-Zuid, met 7.075 inwoners. De cijfers maken zichtbaar van welke bewoners de afstandsmeting uitgaat. Of een huishouden een kleine dagelijkse boodschap wil kopen, vraagt een afzonderlijke waarneming op het tijdstip waarop jij wilt openen.

Waar staat Eeneind tussen de andere buurten van Nuenen, Gerwen en Nederwetten?

De middelste waarneming in een rangschikking van 8 bruikbare buurten in Nuenen, Gerwen en Nederwetten ligt bij Eeneind, met 2,1 km naar de eerste winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen. Rond een kwart van de reeks staat Verspreide huizen Boord, Opwetten (1 km), rond driekwart Gerwen (2,4 km). Elke buurt telt hier eenmaal mee. Van de 8 hebben er 4 een kortere afstand dan de 2,1 km van Eeneind. Alleen Eeneind heeft precies die gepubliceerde waarde. Het verschil tussen de twee kwartielwaarnemingen is 1,4 km. Leg de spreiding binnen Wijk 00 Nuenen van 1,6 km ernaast voordat je deze wijk als doorsnee voorbeeld van Nuenen, Gerwen en Nederwetten kiest.

Zoek een tweede vertrekpunt met vergelijkbaar bereik. Gerwen komt buiten de onderzoekswijk qua route naar de winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen het dichtst bij Nuenen-Noord. Het verschil bedraagt 1,9 km. Voor een grote supermarkt zijn de bijbehorende gemiddelden 2,5 km in Gerwen en 0,5 km in Nuenen-Noord. Kijk je naar de kinderdagverblijf, dan krijg je 0,5 km tegenover 0,7 km. De alternatieve aankoop bij een grote supermarkt levert minstens zoveel verschil op als de afstand tot de kinderdagverblijf. Vraag mensen in Gerwen daarom welke winkel of zaak ze in werkelijkheid als alternatief zien.

Een tweede observatieplek voor een buurtgerichte winkelformule

Gebruik de wijkwaarde van 0,9 km als praktische scheidslijn voor de veldproef. In 2 van de 5 opgenomen buurten ligt de gemiddelde route naar een winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen op of onder deze waarde. Deze selectie omvat samen 5.890 particuliere huishoudens en bevat Nuenen-Noord, Nuenen-Zuid. De andere 3 buurten omvatten 3.435 huishoudens. Deze groepen zijn ruimtelijke referenties voor een buurtgerichte winkelformule. De eerste groep kan op papier dichtbij wonen terwijl een onhandige oversteek juist op het beoogde bezoekmoment veel tijd kost.

Een praktische proef voor Nuenen

Begin je eerste ronde in Nuenen-Noord, waar je bij een bereik van 1 kilometer gemiddeld 8,5 overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen als vertrekpunt hebt. Neem een bestaande boodschappenlijst als startpunt en laat een bewoner de route beschrijven die hij vorige week werkelijk aflegde. Controleer daarna openingstijden en fietsverbindingen. Leg een terugkerende omweg met een concrete aankoop vast voordat je het als ontbrekend aanbod op een kaart zet. Herhaal diezelfde proef in Eeneind en noteer naast de routeafstand één omstandigheid die anders was. Bewaar de datum van beide rondes bij de wijkcode WK082000 zodat een volgende lezer de historische tabel kan terugvinden en de meting buiten opnieuw kan uitvoeren.

Vragen voor het vervolg

• Welke bestaande bestemming in Nuenen-Noord lost dezelfde aankoopvraag al op?
• Hoe verschilt de werkelijke route op jouw openingstijd in Eeneind?
• Wat moet je eerst buiten meten voordat je voor een buurtgerichte winkelformule een besluit neemt?

Bronnen

• Afstand tot voorzieningen en aanbod binnen bereik, buurten en wijken 2024 · CBS
• Kerncijfers van huishoudens en gebieden, 2024 · CBS
• Hoe de afstand tot voorzieningen wordt berekend · CBS