West (Veenendaal) · Welke kern is bereikbaar voor een gedeelde winkeldienst?

Van 0,6 km naar 1,4 km binnen één wijk

Het CBS publiceert voor West een gemiddelde van 0,9 km tot de eerste grote supermarkt. De gemeente Veenendaal komt op 0,8 km. Dat zijn afstanden vanaf woonadressen over de weg, gewogen naar bewoners. Van de 5 onderzochte buurten met ten minste 200 inwoners heeft Vogelbuurt de kortste gepubliceerde afstand en Componistenbuurt de langste, met eventuele gedeelde uitersten. De grens van West is hierbij geen muur. De voorziening op 0,6 km kan aan de andere kant van een wijkgrens liggen.

Binnen 1 kilometer over de weg zijn vanuit Vogelbuurt gemiddeld 1,1 grote supermarkten bereikbaar. Vanuit Componistenbuurt is dat 0. Verruim de afstand naar 3 kilometer en de gemiddelden worden 10 respectievelijk 7,5. Voor Vogelbuurt komen er gemiddeld 8,9 keuzes binnen bereik wanneer je die ruimere afstand toelaat. Bij Componistenbuurt is die toevoeging 7,5. Je kunt zulke gemiddelden niet aftrekken van een adressenlijst om precies zoveel nieuwe concurrenten aan te wijzen. Dezelfde zaak kan vanuit beide buurten bereikbaar zijn.

De route naar overige winkels voor dagelijkse levensmiddelen ernaast

Een andere aankoop geeft een ander beeld. De dichtstbijzijnde winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen lag voor inwoners van Vogelbuurt op gemiddeld 0,4 km. Die route was korter vergeleken met de 0,6 km naar grote supermarkten. Voor Componistenbuurt horen bij dezelfde vergelijking 1,2 km en 1,4 km. Kijk nu naar de oprit van een hoofdverkeersweg. De afstand ernaartoe bedroeg 2,8 km vanuit Vogelbuurt en 2,3 km vanuit Componistenbuurt. Dit zijn losse bestemmingen gemeten vanaf woningen. Wie vanuit een oprit van een hoofdverkeersweg vertrekt moet de route naar de winkel zelf nalopen.

Wie woont er in Vogelbuurt en Componistenbuurt?

In Vogelbuurt woonden volgens de kerncijfers 2.890 mensen in een buurt met 1.190 particuliere huishoudens. 290 van die huishoudens bestonden uit één persoon, ongeveer 24,4%. In Componistenbuurt kwamen 165 eenpersoonshuishoudens op 945 huishoudens uit, oftewel 17,5%. De buurt met de meeste inwoners binnen deze selectie was Schepenbuurt, met 3.595 inwoners. De cijfers maken zichtbaar van welke bewoners de afstandsmeting uitgaat. Of een huishouden een gecombineerde bezorg- en afhaalronde wil kopen, vraagt een afzonderlijke waarneming op het tijdstip waarop jij wilt openen.

Waar staat Componistenbuurt tussen de andere buurten van Veenendaal?

De middelste waarneming in een rangschikking van 28 bruikbare buurten in Veenendaal ligt bij Pioniersbuurt, met 0,9 km naar de eerste grote supermarkt. Rond een kwart van de reeks staat Dragonder Noord (0,5 km), rond driekwart Gezonken Hoek (1 km). Elke buurt telt hier eenmaal mee. Van de 28 hebben er 27 een kortere afstand dan de 1,4 km van Componistenbuurt. Alleen Componistenbuurt heeft precies die gepubliceerde waarde. Het verschil tussen de twee kwartielwaarnemingen is 0,5 km. Leg de spreiding binnen West van 0,8 km ernaast voordat je deze wijk als doorsnee voorbeeld van Veenendaal kiest.

Zoek een tweede vertrekpunt met vergelijkbaar bereik. Petenbos Oost komt buiten de onderzoekswijk qua route naar de grote supermarkt het dichtst bij Vogelbuurt. Het verschil bedraagt 0 km. Voor een winkel voor overige dagelijkse levensmiddelen zijn de bijbehorende gemiddelden 0,6 km in Petenbos Oost en 0,4 km in Vogelbuurt. Kijk je naar de oprit van een hoofdverkeersweg, dan krijg je 1,1 km tegenover 2,8 km. Ondanks het vergelijkbare bereik van grote supermarkten verschilt de toegang tot de oprit van een hoofdverkeersweg sterker. Neem die bestemming mee als je in Vogelbuurt en Petenbos Oost hetzelfde bezoekmoment observeert.

Een tweede observatieplek voor een winkeldienst voor verschillende kernen

Gebruik de wijkwaarde van 0,9 km als praktische scheidslijn voor de veldproef. In 3 van de 5 opgenomen buurten ligt de gemiddelde route naar een grote supermarkt op of onder deze waarde. Deze selectie omvat samen 3.890 particuliere huishoudens en bevat Vogelbuurt, Schepenbuurt, Pioniersbuurt. De andere 2 buurten omvatten 2.105 huishoudens. Deze groepen zijn ruimtelijke referenties voor een winkeldienst voor verschillende kernen. De eerste groep kan op papier dichtbij wonen terwijl een onhandige oversteek juist op het beoogde bezoekmoment veel tijd kost.

Een praktische proef voor West

Begin je eerste ronde in Vogelbuurt, waar je bij een bereik van 1 kilometer gemiddeld 1,1 grote supermarkten als vertrekpunt hebt. Rijd eerst een ronde op het uur waarop een klant thuis zou kunnen zijn. Schrijf de kilometers en minuten per stop op. Bekijk vervolgens twee afhaalpunten die onderweg liggen. Een klein extra stuk doorgaande weg kan een heel andere belasting geven dan twee extra huisadressen. Herhaal diezelfde proef in Componistenbuurt en noteer naast de routeafstand één omstandigheid die anders was. Bewaar de datum van beide rondes bij de wijkcode WK034505 zodat een volgende lezer de historische tabel kan terugvinden en de meting buiten opnieuw kan uitvoeren.

Vragen voor het vervolg

• Welke bestaande bestemming in Vogelbuurt lost dezelfde aankoopvraag al op?
• Hoe verschilt de werkelijke route op jouw openingstijd in Componistenbuurt?
• Wat moet je eerst buiten meten voordat je voor een winkeldienst voor verschillende kernen een besluit neemt?

Bronnen

• Afstand tot voorzieningen en aanbod binnen bereik, buurten en wijken 2024 · CBS
• Kerncijfers van huishoudens en gebieden, 2024 · CBS
• Hoe de afstand tot voorzieningen wordt berekend · CBS