Elsloo (Ooststellingwerf) · Waar onderzoek je eten ter plaatse en meenemen naast elkaar?

Van 0,5 km naar 1,6 km binnen één wijk

Het CBS publiceert voor Elsloo een gemiddelde van 1 km tot de eerste restaurant. De gemeente Ooststellingwerf komt op 1,2 km. Dat zijn afstanden vanaf woonadressen over de weg, gewogen naar bewoners. Van de 2 onderzochte buurten met ten minste 200 inwoners heeft Elsloo de kortste gepubliceerde afstand en Elsloo-Buitengebied de langste, met eventuele gedeelde uitersten. De grens van Elsloo is hierbij geen muur. De voorziening op 0,5 km kan aan de andere kant van een wijkgrens liggen.

Binnen 1 kilometer over de weg zijn vanuit Elsloo gemiddeld 1 restaurants bereikbaar. Vanuit Elsloo-Buitengebied is dat 0,3. Verruim de afstand naar 3 kilometer en de gemiddelden worden 1 respectievelijk 1,3. Voor Elsloo komen er gemiddeld 0 keuzes binnen bereik wanneer je die ruimere afstand toelaat. Bij Elsloo-Buitengebied is die toevoeging 1. Je kunt zulke gemiddelden niet aftrekken van een adressenlijst om precies zoveel nieuwe concurrenten aan te wijzen. Dezelfde zaak kan vanuit beide buurten bereikbaar zijn.

De route naar cafetaria’s en vergelijkbare zaken ernaast

Een andere aankoop geeft een ander beeld. De dichtstbijzijnde cafetaria of vergelijkbare zaak lag voor inwoners van Elsloo op gemiddeld 6,6 km. Die route was langer vergeleken met de 0,5 km naar restaurants. Voor Elsloo-Buitengebied horen bij dezelfde vergelijking 6,2 km en 1,6 km. Kijk nu naar de treinstation. De afstand ernaartoe bedroeg 19,9 km vanuit Elsloo en 19,8 km vanuit Elsloo-Buitengebied. Dit zijn losse bestemmingen gemeten vanaf woningen. Wie vanuit een treinstation vertrekt moet de route naar de winkel zelf nalopen.

Wie woont er in Elsloo en Elsloo-Buitengebied?

In Elsloo woonden volgens de kerncijfers 350 mensen in een buurt met 155 particuliere huishoudens. 45 van die huishoudens bestonden uit één persoon, ongeveer 29%. In Elsloo-Buitengebied kwamen 20 eenpersoonshuishoudens op 125 huishoudens uit, oftewel 16%. De buurt met de meeste inwoners binnen deze selectie was Elsloo, met 350 inwoners. De cijfers maken zichtbaar van welke bewoners de afstandsmeting uitgaat. Of een huishouden een maaltijd die ook kan worden afgehaald wil kopen, vraagt een afzonderlijke waarneming op het tijdstip waarop jij wilt openen.

Waar staat Elsloo-Buitengebied tussen de andere buurten van Ooststellingwerf?

De middelste waarneming in een rangschikking van 50 bruikbare buurten in Ooststellingwerf ligt bij Appelscha-Midden Oost, met 0,8 km naar de eerste restaurant. Rond een kwart van de reeks staat Oosterwolde-Haerenkwartier (0,4 km), rond driekwart Oldeberkoop-Buitengebied (1,6 km). Elke buurt telt hier eenmaal mee. Van de 50 hebben er 35 een kortere afstand dan de 1,6 km van Elsloo-Buitengebied. Elsloo-Buitengebied deelt de waarde met 3 andere buurten. Het verschil tussen de twee kwartielwaarnemingen is 1,2 km. Leg de spreiding binnen Elsloo van 1,1 km ernaast voordat je deze wijk als doorsnee voorbeeld van Ooststellingwerf kiest.

Zoek een tweede vertrekpunt met vergelijkbaar bereik. Haulerwijk-Noord-Oost komt buiten de onderzoekswijk qua route naar de restaurant het dichtst bij Elsloo. Het verschil bedraagt 0 km. Voor een cafetaria of vergelijkbare zaak zijn de bijbehorende gemiddelden 0,5 km in Haulerwijk-Noord-Oost en 6,6 km in Elsloo. Kijk je naar de treinstation, dan krijg je 22,8 km tegenover 19,9 km. De alternatieve aankoop bij een cafetaria of vergelijkbare zaak levert minstens zoveel verschil op als de afstand tot de treinstation. Vraag mensen in Haulerwijk-Noord-Oost daarom welke winkel of zaak ze in werkelijkheid als alternatief zien.

Een tweede observatieplek voor een buurtconcept met zitplaatsen

Gebruik de wijkwaarde van 1 km als praktische scheidslijn voor de veldproef. In 1 van de 2 opgenomen buurten ligt de gemiddelde route naar een restaurant op of onder deze waarde. Deze selectie omvat samen 155 particuliere huishoudens en bevat Elsloo. De andere 1 buurten omvatten 125 huishoudens. Deze groepen zijn ruimtelijke referenties voor een buurtconcept met zitplaatsen. De eerste groep kan op papier dichtbij wonen terwijl een onhandige oversteek juist op het beoogde bezoekmoment veel tijd kost.

Een praktische proef voor Elsloo

Begin je eerste ronde in Elsloo, waar je bij een bereik van 1 kilometer gemiddeld 1 restaurants als vertrekpunt hebt. Observeer afzonderlijk wie ter plaatse eet en wie de buurt alweer verlaat met een tas. Laat één bestelling beide routes doorlopen. Noteer of de bottleneck bij een zitplaats, een uitgiftepunt of op straat ligt. Benoem precies welke route je eerst zou willen veranderen. Herhaal diezelfde proef in Elsloo-Buitengebied en noteer naast de routeafstand één omstandigheid die anders was. Bewaar de datum van beide rondes bij de wijkcode WK008503 zodat een volgende lezer de historische tabel kan terugvinden en de meting buiten opnieuw kan uitvoeren.

Vragen voor het vervolg

• Welke bestaande bestemming in Elsloo lost dezelfde aankoopvraag al op?
• Hoe verschilt de werkelijke route op jouw openingstijd in Elsloo-Buitengebied?
• Wat moet je eerst buiten meten voordat je voor een buurtconcept met zitplaatsen een besluit neemt?

Bronnen

• Afstand tot voorzieningen en aanbod binnen bereik, buurten en wijken 2024 · CBS
• Kerncijfers van huishoudens en gebieden, 2024 · CBS
• Hoe de afstand tot voorzieningen wordt berekend · CBS